Baar- of doodskleed

Dominee Stephanus Hanewinckel schrijft in zijn 24ste brief uit zijn ‘Reize door de Majorij van ’s Hertogenbosch in den jaare 1799: Als een dode begraven wordt, legt men een zwart kleed over de kist, somtijds ook wel, gelijk ik meer dan eens zag, een wollen deken en brengt hem zo ten grave; doch is de dode een kind of ongehuwd, dan neemt men een wit linnen laken, versiert hetzelve met bloemen, linten enz., hoe bonter hoe mooier, en gebruikt hetzelve tot een baar- of doodkleed.

Van Sasse vanYsselt: De gewoonte om een gewoon deken tot doodslaken of baarkleed te bezigen zal denkelijk alleen zijn ontstaan te danken hebben gehad aan de armoede, die gedurende de vorige eeuw (bedoeld wordt hier de 17de eeuw, B.H.) in de Meierij van ´s-Hertogenbosch heerste, omdat zij toen nog altijd als een wingewest behandeld werd. Het gebruik om voor de kinderen een wit laken als baarkleed aan te wenden en dat te versieren is wederom een gebruik der katholieke kerk, de katholieken toch versieren de lijken der kinderen, die voor de jaren des onderscheids gestorven zijn, om aan te duiden de gelukkige en blijde staat waarin volgens hunne leer de zielen van die kinderen verkeren. Het witte baarkleed werd voor de lijken der ongehuwden gebezigd als het zinnebeeld hunner maagdelijkheid.

Eindhoven: In 1695 bestond te Eindhoven nog het katholieke gebruik van bij de begrafenis der lijken over het doodslaken of baarkleed een groot kruis te leggen.

Oss e.o.: Op de dag van de begrafenis komen de familieleden, vrienden en buren in het sterfhuis en dan vragen de ´bidders´ hun of nog iemand het lijk wil zien vóór dat de kist gesloten wordt. Als dit gebeurd is wordt de kist op de draagbaar gezet waarover het zwarte lijkkleed gehangen wordt. Op dat kleed worden drie kroontjes van bloemen gelegd, wanneer een ongehuwde begraven wordt. Bij kinderlijkjes wordt een witte servet of iets dergelijks over het kistje gedaan en aan weerszijde daarvan wordt een papier gehangen waarop met grote letters de voornaam en naam, dag van geboorte en overlijden van het kind voorkomen.

Ga naar boven